X
تبلیغات
آموزشی - بررسي عوامل موثر بر رضايت شغلي معلمان مقطع ابتدايي درشهرستان
آموزشی
بررسي عوامل موثر بر رضايت شغلي معلمان مقطع ابتدايي درشهرستان
مقدمه:
تغيير و تحول یكي از پديده هاي انكار ناپذير هستي است و در اين وادي خلقت بشر براي طی طريق، به سوي كمال بنا نهاده شده است. هر گاه اين اميد و حركت به سوي كمال و خودشكوفايي را از انسان بگيريم ، معني و مفهوم زندگي را از انسان گرفته ايم(سيد مصطفايي، 1378،ص2).
آموزش و پرورش سنگ زير بناي توسعه اجتماعي، اقتصادي، سياسي و فرهنگي جامعه است. بررسي عوامل موثر پيشرفت و ترقي در جوامع پيشرفته نشان مي دهد كه همه اين كشورها از آموزش و پرورش توانمند و كارآمد برخوردار بوده اند ( همان منبع).
همه كشورها به معلمان اثر بخش، با انگيزه و كارا، به عنوان يك فرضيه ي اصلي آموزش و پرورش نياز دارند، تا بتوانند خود را در قالب سيستم تعليم و تربيتي خوب، پرورش داده و براي آينده اي بهتر آماده سازند درشرايط كنوني نياز كشور ما به چنين معلماني ، بيش از ساير كشورهاست. علي رغم اين نياز مبرم، هنوز به نيازهاي مادی و معنوي معلمان كم توجهي مي شود و اين گونه بي توجهي ها با ابزار كمبود بودجه توجيه مي شود( اسماعيل سرخ،1381، ص2).
حاصل چنين برخوردي ،وجود معلماني است كه علي رغم داشتن عشق و دلسوزي و احساس مسئوليت نسبت به حرفه ی خود و دانش آموزان ، از شغل خود رضايت نداشته، و براي ارضاء نيازها و علايق خود به منابع ديگري چشم دوخته اند.
روش است كه توجه به عوامل موثر بر رضايت شغلي و به تبع آن پركردن اين شكاف عظيم، در نهايت به افزايش رضايت شغلي آنان منجر خواهد شد.
بيان مساله:
پايه و اساس هر كشوري بر استقلال فكري افراد آن جامعه استوار است. هر چه افراد جامعه نيرومند تر و عالم تر باشد به همان نسبت جامعه سعادتمند تر و پيروزتر خواهد بود( سيد مصطفايي، 1378، ص3).
معلمان هسته مركزي دستگاه تعليم و تربيت و جريان حقيقي این امر حياتي مي باشند. تاثير معلم در جامعه به قدري است كه مي توان گفت: سعادت مملكت در دست كساني است كه به تعليم و تربيت فرزندان كشور مشغول مي باشند. اشتغال صحيح و گزينش افراد مناسب براي انجام مشاغل، از مهم ترين عوامل رشد اقتصادي و اجتماعي جامعه و تامين كننده ی سلامت رواني انسان ها و نيل به خودكفايي و بي نيازي از ديگران محسوب مي شود ولي نكته مهم علاوه بر اشتغال فرد، اين است كه آيا او در حين اشتغال به يك شغل از انجام دادن آن احساس رضايت دارد و آيا محيط كار براي او لذت بخش مي باشد؟ و يا اين كه مجبور است براي ارضاي نيازها وعلائق خود به منابع ديگري چشم بدوزد؟ در اين زمينه عوامل متعددي مي توانند نقش تعيين كننده اي داشته باشند كه مهم ترين آنها ، انگيزه هايي مي باشد كه در جذب فرد به سوي آن شغل موثرند. لذا مي توان گفته كه رضايت شغلي مجموعه اي از احساس هاي سازگار و ناسازگارياست كه افراد به وسيله ی آن به كار خود مي نگرند.
رضايت شغلي ما حصل تاثير و تاثير عوامل زيادي، نظير نيازها، علائق، انگيزه، نگرش و شخصيت هاي افراد از يك طرف و مختصات شغلي نظير معنادار بودن، جو سازماني ، محيط كار، مديريت و ... مي باشد.
مجموعه اين عوامل اگر مويد يكديگر باشند، موجب حالتي در فرد مي شود كه فرد در خود احساس رضايت مي كند و به اين احساس، رضايت شغلي گفته مي شود. اين موضوع در مورد معلمان نيز صادق است. اگر مختصات مربوط به حرفه معلمي و معلمان با همديگر هم خواني داشته و بتوانند معلمان را براي انجام وظايف خود برانگيزند، در اين حالت مي توان گفت كه معلمان داراي رضايت شغلي هستند.
لارد(1971) و بالاگ(1976) در تحقيقات خود به اين نتيجه رسيدند كه غير از عوامل خط مشي مدرسه ، حقوق، فرصت ارتقاء و رفتار اداري مديران نيز در رضايت شغلي معلمان موثر است( به نقل از اسماعيل سرخ، 1381، ص 4).
حال با توجه به اين مطالب، پژوهشگر در اين پژوهش، به دنبال بررسي اين مساله است كه چه عواملي مي تواند بر رضايت شغلي معلمان مقطع ابتدايي در شهرستان سلماس تاثير گذار باشد؟ در واقع پژوهشگر با بررسي اين موضوع به دنبال اين عوامل بوده و در جهت ايجاد رضايت شغلي معلمان راهكارهايي را ارائه خواهد داد.
اهميت موضوع:
بررسي رضايت شغلي معلمان به منظور بهبود كار و كارائي آنان و تاثير آن جهت پيشرفت دانش آموزان در خور توجه فراوان است و تاكنون در زمينه رضايت شغلي تحقيقات متعددي صورت گرفته است. نتايج به دست آمده حاكي از آن است كه بين رضايت شغلي كاركنان يك سازمان با اثر بخشي و كارائي آنان ارتباط مستقيم وجود دارد . به اين سبب آگاهي از عوامل تاثير گذار و ميزان رضايت كاركنان از شغل خود مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است.
لذا پژوهشگر در اين تحقق با علم به اين موضوع، با بررسي عوامل موثر بر رضايت شغلي معلمان مقطع ابتدايي در شهرستان سلماس، درصدد كشف اين عوامل و به موجب آن افزايش كارآئي و اثر بخشي اين معلمان در فرايند آموزش و تدريس مي باشد.
اهداف پژوهش :
هدف كلي: بررسي عوامل موثر بر رضايت شغلي معلمان مقطع ابتدايي درشهرستان سلماس
اهداف جزئي:
1- بررسي نقش امكانات آموزشي، در رضايت شغلي معلمان
2- بررسي نقش حقوق و دستمزد ، در رضايت شغلي معلمان
3- بررسي نقش استقلال و آزادي عمل، در رضايت شغلي معلمان
4- بررسي نقش روابط انساني مديران ، در رضایت شغلي معلمان
5- بررسي نقش مقطع خدمتی، در رضايت شغلي معلمان
6- بررسي نقش امكان ارتقاء، در رضايت شغلي معلمان
7- بررسي نقش مشاركت معلمان در طراحي برنامه هاي درسي، و تاثیر آن در رضايت شغلي آنان
8- بررسي نقش مشاركت معلمان در تصميم گيري ها و تاثیر آن در رضايت شغلي آنان
9- بررسي مرتبط بودن مدرك تحصیلی با آموزش در مقطع ابتدايي و نقش آن در رضايت شغلي معلمان
فرضیه های پژوهش :
1- وجود امكانات آموزشی موجب رضايت شغلي معلمان می شود .
2- ميزان حقوق و دستمزد موجب رضايت شغلي معلمان می شود .
3- استقلال و آزادي عمل موجب رضايت شغلي معلمان می شود .
4- روابط انساني مديران موجب رضايت شغلي معلمان می شود .
5- فراهم بودن امكان ارتقا، موجب رضايت شغلي معلمان می شود .
6- مشاركت معلمان در طراحي برنامه هاي درسي موجب رضايت شغلي معلمان می شود .
7- مشاركت معلمان در تصمم گيري ها، موجب رضايت شغلي معلمان می شود .
8- مرتبط بودن مدرك تحصیلی با آموزش در مقطع ابتدايي موجب رضايت شغلي معلمان می شود .
9- مقطع خدمتی، موجب رضايت شغلي معلمان می شود .
تعاريف عملياتي واژگان اختصاصي:
رضايت شغلي:
تعريف نظري: رضات شغلي عبارت است از نگرش مثبت افراد به شغل خويش به نحوي كه با علاقه و حداكثر توان به شغل خويش بپردازد( آيرملو، 1379،ص16).
تعريف عملياتي : در اين پژوهش منظور از رضايت شغلي، نگرش مثبت معلمان مقطع ابتدايي شهرستان سلماس به حرفه ی خود مي باشد.
معلمان:
تعريف عملياتي : منظور از واژه ی معلمان در اين پژوهش ، تمام افرادي است كه در مقطع ابتدايي در شهرستان سلماس به صورت رسمي به استخدام اداره آموزش و پرورش درآمد ه و مشغول به تدريس در مقطع ابتدايي در شهرستان سلماس مي باشند. اين واژه هم شامل معلمان زن می باشد و هم شامل معلمان مرد. لازم به ذكر است كه معلمان بازنشسته در اين حوزه قرار نمي گيرند.
امكانات آموزشي:
منظور از امكانات آموزشي در اين پژوهش ، كليه تجهيزات آموزشي مي باشد كه در اختيار معلم قرار مي گيرد تا به واسطه آنها امر ياددهي يادگيري بهتر صورت گيرد.
حقوق و دستمزد:
در اين پژوهش، منظور از حقوق و دستمزد، بهايي است كه در ازاي خدمات معلمان به آنان پرداخته مي شود و در عين حال بايد عادلانه باشد و تا آنجا كه ممكن است آنها را راضي نمايد( مرادي، 1385، ص8).
مشاركت در طراحي برنامه درسي:
منظور از اين اصطلاح در اين پژوهش عبارت است از استفاده از نظرات و عقايد معلمان در طراحي برنامه هاي درسي در سطح كلان و خرد در وزرات آموزش و پرورش.
مشاركت در تصميم گيري:
اين مفهوم به اين مطلب اشاره مي كند كه معلمان تا چه اندازه در تصميم گيري هاي سازمان خود سهيم هستند؟ آيا آنان فقط مجري هستند يا مي توانند اتخاذ تصميمات نقش داشته باشند؟
مقطع خدمتی
منظور از اين اصطلاح در اين پژوهش عبارت است از مقطعی كه معلمان در آن تدریس می كنند.
روش تحقيق:
پژوهش حاضر، به لحاظ اينكه به بررسي نظرات و عقايد معلمان در ارتباط با عوامل موثر بر رضايت شغلي آنان مي پردازد از نوع تحقيقات زمينه يابي مي باشد.
جامعه آماري:
جامعه آماري اين پژوهش شامل كليه معلمان مقطع ابتدايي شهرستان سلماس اعم از زن و مرد مي باشد كه بصورت رسمي به استخدام اداره آموزش و پرورش درآمده اند و در حال حاضر مشغول در اين مقطع مي باشند لازم به ذكر است كه تعداد اين معلمان 1300 نفرمي باشد.
حجم نمونه و روش نمونه گيري:
حجم نمونه اين تحقيق با توجه به حجم جامعه آماري تعداد 300 نفر می باشد. روش نمونه گيری مورد استفاده در اين پژوهش به صورت خوشه ای چند مرحله اي خواهد بود. به اين صورت كه ابتدا شهر سلماس به چهار قسمت شمال، جنوب، شرق و غرب تقسيم خواهد شد و از هر قسمت تعدادي مدارس انتخاب خواهد شد و معلمان آن مدارس نمونه آماري تحقيق حاضر را تشكيل خواهند داد.
ابزار جمع آوري اطلاعات
با توجه به ماهيت پژوهش حاضر، پژوهشگر براي جمع آوري داده هاي خود از پرسشنامه محقق ساخته استفاده خواهد كرد. لازم به ذكر است كه پرسشنامه ياد شده قبل از اجرا پايلوت خواهد شد و از روايي و پايايي آن اطمينان حاصل خواهد داشت.
روش تجزيه و تحليل داده ها
در اين پژوهش از آمار توصيفي همچون ميانگين ، درصد ، فراواني و ... استفاده خواهد شد و علاوه بر اين از آمار استنباطي همچون آزمون خي دو يا آزمون مقايسه نسبت ها استفاده خواهد شد و داده هاي به دست آمده با استفاده از نرم افزارهاي آماري تجزيه و تحليل خواهند شد.
روش اجزاي پژوهش :
پژوهش حاضر با نظارت مستقيم مجري تحقيق و با همكاري چند نفر از متخصصين آمار و روان سنجي اجرا خواهد شد.
 منابع و ماخذ:
سيد مصطفايي، مير علي. (1378). مطالعه شيوه هاي علمي ايجاد انگيزش شغلي دانشجويان مراكز تربيت معلم استان آ.غ. اروميه: سازمان آموزش و پرورش.
اسماعيل سرخ، جعفر.(1381). بررسي عوامل موثر در رضايت شغلي معلمان دوره آموزش عمومي در مقايسه با معلمان دوره متوسطه استان آ.غ. اروميه: سازمان آموزش و پرورش.
آيرملو ، مهري.(1379). بررسي رابطه بين ويژگي هاي شخصيتي مديران و رضايت شغلي دبيران در مدارس متوسطه شمال و مركز استان آ.غ. پايان نامه كارشناسي ارشد. تهران: دانشگاه علوم و تحقيقات.
مرادي، سالار.(1385). بررسي عوامل موثر بر انگيزش شغلي دبيران ديدگاه دبيران مقطع راهنمايي تحصيلي ناحيه 2 سنندج. پايان نامه كارشناسي ارشد. ارومیه: دانشكده ادبيات و علوم انساني .    

       
http://fazelshahiazar.blogfa.com















+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و دوم مهر 1388ساعت 9:13  توسط عباسی  |